قارچ خوراکی یک ساختار پروتئینی خاصی دارد که ممکن است برای سیستم ایمنی برخی افراد ناشناخته یا تحریک کننده باشد. وقتی بدن فردی نسبت به پروتئینهای موجود در قارچ واکنش غیرعادی نشان دهد، سیستم ایمنی شروع به تولید آنتیبادیهایی میکند که علائم آلرژی را ایجاد مینمایند.
با این حال در پاسخ به اینکه آیا قارچ خوراکی حساسیت زا است؟ میتوان گفت که شیوع آلرژی به قارچ نسبتاً پایین است و اغلب مردم بدون هیچ مشکلی میتوانند آن را مصرف کنند. مشکل زمانی رخ میدهد که بدن فرد نتواند این پروتئینها را تحمل کند و به آن واکنش نشان ده.
علائم حساسیت به قارچ خوراکی
علائم آلرژی به قارچ میتواند خفیف یا شدید باشد. برخی از شایعترین نشانهها عبارتند از:
- خارش دهان و گلو: اولین و رایجترین نشانه حساسیت غذایی شروع خارش دهان و گلو میباشد.
- کهیر یا بثورات پوستی: منظور از کهیر یا بثورات پوستی، ایجاد لکههای قرمز و خارشدار روی پوست است.
- تورم لبها، زبان یا پلکها: تورم لبها، زبان یا پلکها نیز و اکنش فوری سیستم ایمنی بدن به قارچ خوراکی میباشد.
- مشکلات گوارشی: بروز مشکلات گوارشی که شامل دلدرد، حالت تهوع، اسهال یا نفخ میشود.
- عطسه و گرفتگی بینی: عطسه و گرفتگی بینی به دلیل آلرژی تنفسی رخ می دهد.
- در موارد شدید (آنافیلاکسی): تنگی نفس، افت فشار خون و بیهوشی که نیاز به اورژانس فوری دارد.
نکته مهم این است که همه افراد یکسان واکنش نشان نمیدهند. ممکن است برخی فقط کمی دلپیچه بگیرند و دیگری دچار مشکلات تنفسی جدی شود. بنابر این باید به این علائم توجه کنید و با بروز علائم ذکر شده، در مصرف قارچ احتیاط نمایید.
چه کسانی بیشتر در معرض حساسیت به قارچ هستند؟
اگرچه هر فردی میتواند آلرژی به قارچ پیدا کند، اما برخی گروهها احتمال بیشتری دارند، در ادامه اشاره خواهیم کرد که مصرف قارچ برای چه کسانی مضر است و این گروه از افراد باید هنگام مصرف قارچ احتیاط لازم را داشته باشند.
1. افراد با سابقه آلرژی غذایی یا تنفسی
کسانی که به گرده درختان، کپکها یا غذاهایی مثل میگو، آجیل یا تخممرغ حساسیت دارند، ممکن است در برابر قارچ هم واکنش نشان دهند.
2. کودکان خردسال
سیستم ایمنی کودکان هنوز در حال تکامل است. به همین دلیل ممکن است بدن آنها به پروتئینهای ناشناخته مثل قارچ واکنش بیشتری نشان دهد. دقت داشته باشید که احتمال بروز حساسیت به قارچ در کودکان نباید مانع از این شود که کودک هیچ گاه قارچ مصرف نکند، زیرا با توجه به خاصیت قارچ برای کودکان ، عدم استفاده از آن میتواند به رشد کودک صدمه وارد کند.
3. افراد با بیماریهای خودایمنی یا ضعف ایمنی
در برخی افراد که سیستم ایمنی بیشفعال یا برعکس ضعیف دارند، حساسیتهای غیرمعمول بیشتر دیده میشود.
تفاوت حساسیت به قارچ و مسمومیت غذایی
گاهی افراد بعد از خوردن قارچ دچار علائمی مانند دلدرد، حالت تهوع یا اسهال میشوند و سریع فکر میکنند که آلرژی دارند. در حالیکه این وضعیت همیشه آلرژی نیست، بلکه میتواند مسمومیت غذایی باشد.
- نشانه حساسیت: شروع واکنش سیستم ایمنی به پروتئین قارچ و ظاهر شدن علائم در پوست، تنفس یا گوارش است.
- نشانه مسمومیت : مسمومیت زمانی رخ میدهد که فرد اقدام به مصرف قارچ آلوده یا نپخته نماید که علائم مسمومیت خود را در قالب مشکلات گوارشی نشان میدهد.
به همین دلیل، اگر بعد از خوردن قارچ تنها مشکلات گوارشی خفیف داشتید، ممکن است دلیلش کیفیت پایین قارچ یا روش پخت نادرست باشد.
چگونه میتوان حساسیت به قارچ را تشخیص داد؟
تشخیص حساسیت غذایی کار سادهای نیست و نیاز به بررسی توسط پزشک یا آلرژیشناس دارد. برخی روشهای تشخیصی شامل:
- آزمایش خون (IgE) اختصاصی: بررسی واکنش سیستم ایمنی به پروتئینهای قارچ.
- تست پوستی (Skin Prick Test): ایجاد خراش کوچک روی پوست و قرار دادن عصاره قارچ.
- رژیم حذفی: حذف قارچ از رژیم غذایی و بررسی تغییر علائم.
- چالش خوراکی کنترلشده: مصرف مقدار کم قارچ تحت نظر پزشک.
جمعبندی
قارچ خوراکی یک ماده غذایی سالم، خوشمزه و سرشار از مواد مغذی است، اما در برخی افراد قارچ خوراکی آلرژی زا است. علائم این حساسیت از خارش و کهیر گرفته تا مشکلات تنفسی شدید متغیراست. تشخیص دقیق تنها توسط پزشک امکانپذیر است و در صورت تأیید، بهترین راهکار اجتناب از مصرف قارچ است.
در پایان، اگر بعد از خوردن قارچ دچار علائم غیرعادی شدید، موضوع را جدی بگیرید و با متخصص مشورت کنید. زیرا هرچند آلرژی به قارچ نادر است، اما در صورت شدت میتواند خطرناک باشد.
