سماق چه خاصیتی دارد؟

سماق یکی از آن ادویه هایی است که بیشتر ما فقط کنار کباب یا سالاد از آن استفاده می کنیم، اما کمتر کسی می داند این چاشنی ترش، ترکیبات آنتی اکسیدانی ارزشمندی هم دارد. به همین دلیل در سال های اخیر، درباره خواص سماق و تاثیر آن بر سلامت بدن تحقیقات زیادی انجام شده است.

خواص سماق چیست؟

اگر بخواهیم خواص سماق را در یک جمله خلاصه کنیم، باید بگوییم این ادویه علاوه بر طعم دادن به غذا، منبعی از ترکیبات گیاهی مفید مانند پلی فنول ها و فلاونوئیدها است. همین ترکیبات باعث شدن پژوهشگران به خاصیت سماق در زمینه های مختلف توجه کنند.

البته باید توجه داشت که سماق یک ماده غذایی مفید است، نه دارو. بنابراین نباید انتظار داشت به تنهایی بیماری ها را درمان کند، اما مصرف متعادل آن در کنار یک رژیم غذایی سالم می تواند برای سلامت بدن مفید باشد. اگر دوست دارید با ترکیبات تشکیل دهنده این ادویه بیشتر آشنا شوید، مطالعه مطلب ارزش غذایی سماق نیز می تواند اطلاعات مفیدی در اختیارتان قرار دهد.

خواص سماق قرمز

سماق قرمز رایج ترین نوع سماق در بازار است. بیشتر سماقی که در بازار می بینیم، از نوع قرمز است. رنگ طبیعی این سماق نشان می دهد مقدار قابل توجهی آنتی اکسیدان در آن وجود دارد؛ موادی که از سلول های بدن در برابر آسیب اکسیداتیو محافظت می کنند. به این دلیله که بسیاری از فواید سماق به همین ترکیبات نسبت داده می شود.

خواص سماق قهوه ای

سماق قهوه ای معمولا مدت بیشتری نگهداری شده یا روش خشک کردن آن متفاوت بوده است. از نظر ارزش غذایی تفاوت زیادی با سماق قرمز ندارد، اما ممکن است عطر و طعم آن کمی ملایم تر باشد. سماق قهوه ای هم می تواند کیفیت خوبی داشته باشد، به شرطی که تازه باشد و مدت زیادی در معرض هوا و رطوبت قرار نگرفته باشد. هنگام خرید، عطر و رنگ محصول معمولا بهتر از هر چیز دیگری تازگی آن را نشان می دهد.

خواص سماق برای مردان

مردان هم مانند سایر افراد می توانند از خواص سماق بهره ببرند. وجود ترکیبات آنتی اکسیدانی در این ادویه، باعث شده است در تحقیقات مختلف درباره نقش آن در کاهش التهاب و حفظ سلامت عمومی بدن صحبت شود. می دونید که التهاب عاملیه که در بسیاری از بیماری های مزمن نقش دارد. برای مردان، داشتن یک رژیم غذایی سرشار از سبزیجات، میوه ها و ادویه های طبیعی مانند سماق می تواند به حفظ سلامت قلب، کنترل بهتر قند خون و کاهش التهاب کمک کند. البته تاکنون شواهد علمی کافی وجود ندارد که نشان دهد سماق به تنهایی باعث درمان یا پیشگیری از بیماری های مردان می شود.

خواص سماق برای زنان

سماق به دلیل داشتن آنتی اکسیدان ها و ترکیبات گیاهی مفید، می تواند بخشی از یک رژیم غذایی سالم برای زنان باشد. داشتن یک رژیم غذایی متنوع که در آن از ادویه های طبیعی مثل سماق هم استفاده شود، می تواند به دریافت ترکیبات آنتی اکسیدانی بیشتر کمک کند. البته خاصیت سماق زمانی بیشتر اهمیت پیدا می کند که در کنار مصرف میوه، سبزیجات و فعالیت بدنی باشد.

جدول مزایا و محدودیت های مصرف سماق

تو جدول زیر خوبی ها و بدی های مصرف سماق رو توضیح دادم.

خواص سماق برای معده

سماق در طب سنتی برای کمک به هضم غذا استفاده می شده است و بعضی تحقیقات نیز نشان داده اند ترکیبات موجود در آن خاصیت آنتی اکسیدانی و ضد میکروبی دارند. البته افرادی که زخم معده فعال، رفلاکس شدید یا حساسیت گوارشی دارند، بهتر است در مصرف غذاهای ترش، از جمله سماق، تعادل را رعایت کنند. در بیشتر افراد سالم، مصرف متعادل سماق همراه غذا مشکلی ایجاد نمی کند.

خواص سماق برای فشار خون

چند سالی است که پژوهشگران تاثیر و خواص سماق بر سلامت قلب و عروق را بیشتر بررسی می کنند. نتایج اولیه نشان می دهد ترکیبات موجود در این ادویه ممکن است به عملکرد بهتر رگ های خونی کمک کنند، اما هنوز نمی توان آن را جایگزین درمان فشار خون دانست. با این حال، نباید اینطوری فکر کنید که سماق جایگزین داروهای کنترل فشار خون است. اگر فشار خون بالا دارید، مصرف سماق فقط زمانی مفید خواهد بود که در کنار رژیم غذایی سالم، فعالیت بدنی و درمان تجویزشده توسط پزشک قرار بگیرد.

خواص سماق برای چربی خون

نتایج چند مطالعه نشان می دهد بعضی ترکیبات گیاهی موجود در سماق ممکن است به بهبود متابولیسم چربی ها کمک کنند. در چند مطالعه، افرادی که سماق را همراه با رژیم غذایی سالم مصرف کرده بودند، کاهش خفیفی در کلسترول بد (LDL) و تری گلیسیرید را تجربه کردند. با این حال این نتایج هنوز به اندازه ای نیست که بتوان سماق را یک درمان برای چربی خون دانست. خاصیت سماق در این زمینه بیشتر به عنوان یک عامل کمکی مطرح است، نه جایگزین دارو یا رژیم درمانی.

خواص سماق برای چشم

سلامت چشم تا حد زیادی به دریافت آنتی اکسیدان های کافی بستگی دارد. سماق حاوی ترکیباتی است که می توانند از سلول های بدن در برابر آسیب ناشی از رادیکال های آزاد محافظت کنند. به همین دلیل، بعضی متخصصان تغذیه مصرف متعادل آن را در کنار میوه ها و سبزیجات رنگی توصیه می کنند. البته تاکنون شواهد مستقیمی وجود ندارد که نشان دهد مصرف سماق به تنهایی باعث درمان بیماری های چشمی یا بهبود بینایی می شود.

خواص سماق برای لاغری

اگر هدفتان کاهش وزن است، نباید انتظار داشته باشید سماق به تنهایی باعث چربی سوزی شود. نقش اصلی آن این است که می تواند جایگزین بعضی چاشنی های پرکالری یا پرنمک شود و به داشتن یک رژیم غذایی سالم تر کمک کند. به همین دلیل، فواید سماق برای لاغری بیشتر غیرمستقیم است. خیلی از افراد سماق را همراه سالاد یا گوشت مصرف می کنند، چون هم طعم غذا را بهتر می کند و هم نیاز به نمک کمتر می شود. اگر هدفتان کاهش وزن است، مطالعه مطلب سماق برای لاغری شکم و پهلو نیز می تواند دید واقع بینانه تری درباره نقش این ادویه در برنامه غذایی به شما بدهد.

خواص سماق برای کبد

سلامت کبد تا حد زیادی به سبک زندگی و تغذیه بستگی دارد. بعضی مطالعات آزمایشگاهی نشان داده اند ترکیبات آنتی اکسیدانی سماق ممکن است از سلول های کبد در برابر آسیب اکسیداتیو محافظت کنند، اما برای تایید این اثر در انسان هنوز تحقیقات بیشتری لازم است.

بهترین روش مصرف سماق برای بهره مندی از خواص آن

نحوه مصرف سماق هم می تونه در حفظ کیفیت آن تاثیر داشته باشد. بهتر است سماق را در ظرف دربسته، دور از نور مستقیم و رطوبت نگهداری کنید تا عطر و ترکیبات مفید آن حفظ شود. برای استفاده روزانه، مقدار کمی سماق روی غذاهایی مانند کباب، مرغ، سالاد، حبوبات یا سبزیجات پخته کافی است. مصرف بیش از اندازه، نه تنها فایده بیشتری ندارد، بلکه ممکن است در بعضی افراد باعث ناراحتی گوارشی شود.

طبق مقاله منتشرشده در WebMD، سماق به دلیل داشتن ترکیبات آنتی اکسیدانی و پلی فنول ها، ممکن است به کاهش التهاب و محافظت از سلول های بدن کمک کند؛ اما هنوز برای تایید بسیاری از خواص درمانی آن، به مطالعات انسانی بیشتری نیاز است.

نتیجه گیری

سماق یکی از ادویه هایی است که هم طعم غذا را بهتر می کند و هم می تواند بخشی از یک رژیم غذایی سالم باشد. هرچند نباید از آن انتظار درمان بیماری ها را داشت، اما استفاده متعادل از آن در کنار تغذیه مناسب، راه ساده ای برای بهره بردن از خواص سماق و سایر ترکیبات مفید گیاهی است.  اگر تا امروز سماق را فقط کنار کباب استفاده می کردید، می توانید آن را به سالاد، سوپ یا غذاهای خانگی هم اضافه کنید و از طعم و خواص آن بهره ببرید.